Η ιστορία της βασιλόπιτας

Το έθιμο της βασιλόπιτας

Από τα αρχαία χρόνια η αλλαγή του χρόνου ήταν ημέρα γιορτής και διάφορα εθιμοτυπικά εφαρμόζονταν, προκειμένου να καθοριστεί η τύχη που θα είχε ο καθένας τη χρονιά που έμπαινε. Κάπως έτσι καθιερώθηκε και η χαρτοπαιξία της πρωτοχρονιάς για να μπει ο χρόνος με το καλό, με τυχερά παιχνίδια και καλώς εχόντων των πραγμάτων με κέρδος. Η ίδια λογική ακολουθεί και το “ποδαρικό”, όταν θέλουμε ο άνθρωπος που πρώτος θα πατήσει το πόδι του στο σπίτι μας τη νέα χρονιά να είναι “γουρλής” και να μπει με το “δεξί”. Ουσιαστικά και με τη βασιλόπιτα αποφασίζεται “ποιος θα είναι ο τυχερός”, σε ποιον δλδ θα πέσει το φλουρί.

βασιλόπιτα

Πώς όμως προέκυψε η βασιλόπιτα;

Σύμφωνα με τη θρησκευτική παράδοση η βασιλόπιτα καθιερώθηκε στα χρόνια του Μεγάλου Βασιλείου. Κάποτε στο διάστημα που ο Μ. Βασίλειος ήταν επίσκοπος στην Καισαρεία, η πόλη απειλήθηκε με λεηλασία. Προκειμένου να σώσει τους κατοίκους από την εισβολή ο Μ. Βασίλειος ζήτησε να του παραδοθούν χρυσαφικά και άλλα πράγματα αξίας από τους πλούσιους κατοίκους, ώστε να τα παραδώσει στον επερχόμενο κατακτητή και να ζητήσει ως αντάλλαγμα να μην καταστρέψει την πόλη. Τελικά, η επίθεση δεν πραγματοποιήθηκε ποτέ και ο Μ. Βασίλειος θέλησε να επιστρέψει το “θησαυρό” που είχε συγκεντρωθεί. Καθώς δε γνώριζε τι ανήκε σε ποιον, διέταξε να φτιάξουν μικρούς άρτους και μέσα στον καθένα έκρυψε από ένα χρυσαφικό ή νόμισμα ή άλλο πολύτιμο αντικείμενο. Οι άρτοι αυτοί μοιράστηκαν στους κατοίκους μετά τον εκκλησιασμό της επόμενης μέρας. Η παράδοση αυτή συνεχίσθηκε με τη μορφή της βασιλόπιτας που κόβεται την ημέρα του θανάτου του (επέτειος της γιορτής του Αγ. Βασιλείου) και πρώτης μέρας του χρόνου.

Για άλλους όμως η ιστορία της βασιλόπιτας είναι πολύ-πολύ πιο παλιά. Ήδη από τα αρχαία χρόνια οι Έλληνες, οι Φράγκοι αλλά και άλλοι λαοί είχαν σε διάφορες γιορτές έθιμο να κόβουν πίτες, όπου ήταν κρυμμένα φλουριά, για να δουν πώς θα είναι η νέα σοδειά ή η νέα χρονιά ή ποιος θα είναι ο ευνοημένος των θεών. Συγκεκριμένα οι Φράγκοι στη διάρκεια των Σατουρναλίων έκοβαν μια τέτοια πίτα και όποιος έβρισκε το φλουρί θεωρούνταν ο “Βασιλιάς της βραδιάς” (απ’όπου θεωρείται ότι προέκυψε και το όνομα βασιλόπιτα).

Σας άρεσε; Μοιραστείτε το:

Your email will not be published. Name and Email fields are required.